Kolejki na operację zaćmy w Polsce znowu rosną. Dowiedz się, dlaczego finansowanie NFZ wyhamowało i jak skutecznie skrócić czas oczekiwania na zabieg.
Czy wiedziałeś, że jeszcze niedawno Polska była liderem w skracaniu kolejek do okulisty, a dziś tysiące seniorów drżą o swój wzrok? Wyobraź sobie panią Marię, która po dwóch latach odzyskiwania ostrości widzenia w jednym oku, właśnie dowiedziała się, że na drugie poczeka znacznie dłużej niż zakładała. Kryzys finansowy w NFZ stał się faktem, a cięcia w refundacji zabiegów okulistycznych uderzają w najbardziej potrzebujących.
Zaćma (katarakta) to postępujące zmętnienie soczewki oka, które prowadzi do stopniowej utraty widzenia, a w ostateczności do ślepoty. Jedyną skuteczną metodą leczenia jest fakoemulsyfikacja, czyli chirurgiczne usunięcie zmętniałej soczewki i zastąpienie jej sztucznym implantem.
Według danych medycznych, nieleczona zaćma zwiększa ryzyko upadków u seniorów o ponad 40% oraz znacząco obniża komfort życia psychicznego. Operacja zaćmy trwa zazwyczaj od 15 do 30 minut i jest procedurą jednodniową, co czyni ją jedną z najbezpieczniejszych interwencji chirurgicznych na świecie.
Aktualna sytuacja w polskiej ochronie zdrowia jest alarmująca. Podczas ostatnich obrad Europejskiego Kongresu Gospodarczego (EKG) eksperci wskazali na wyczerpanie funduszy ze składki zdrowotnej. Skutkuje to wprowadzaniem limitów na zabiegi, które dotychczas były nielimitowane.
Czy wiesz, że... w niektórych regionach Polski czas oczekiwania na zabieg wzrósł w ciągu ostatnich trzech miesięcy z 30 dni do ponad 180 dni? To drastyczna zmiana dla osób, dla których każdy miesiąc bez operacji oznacza pogorszenie sprawności.
Jeśli masz skierowanie na zabieg usunięcia zaćmy, nie musisz godzić się na pierwszy wolny termin w najbliższym szpitalu. Masz prawo do wyboru placówki na terenie całego kraju. Oto kroki, które pomogą Ci skrócić czas oczekiwania:
W obliczu kryzysu finansowego Polacy coraz częściej przypominają sobie o dyrektywie transgranicznej. Pozwala ona na wykonanie zabiegu w innym kraju UE (np. w Czechach lub na Litwie) i ubieganie się o zwrot kosztów od NFZ do wysokości stawki krajowej. Choć procedura wymaga dopełnienia formalności, dla wielu jest to jedyna szansa na operację w ciągu 14-21 dni.
W ramach NFZ pacjent otrzymuje standardową soczewkę sferyczną, która zapewnia dobre widzenie do jednej odległości (zazwyczaj do dali). Jeśli pacjent marzy o pozbyciu się okularów całkowicie, konieczne są soczewki premium (np. toryczne lub wieloogniskowe), które zazwyczaj dostępne są tylko w placówkach prywatnych przy pełnej odpłatności.
Koszty zabiegu prywatnego w 2026 roku:
Zgodnie z publikacjami w „The Lancet Healthy Longevity”, wczesna interwencja chirurgiczna w przypadku zaćmy zmniejsza ryzyko rozwoju demencji u osób starszych. Naukowcy sugerują, że poprawa bodźców wizualnych stymuluje mózg i zapobiega degradacji poznawczej. Dlatego eksperci alarmują: ograniczanie dostępu do operacji zaćmy to nie tylko problem okulistyczny, ale systemowe zagrożenie dla zdrowia publicznego.
W dobie protestów lekarzy i braku płynności finansowej szpitali, pacjent musi stać się świadomym konsumentem usług medycznych. Monitorowanie list oczekujących i znajomość swoich praw to dziś konieczność, a nie wybór.
Przeczytaj również:
Średni czas oczekiwania w 2026 roku wynosi od 3 do 6 miesięcy, jednak z powodu obecnego kryzysu finansowego NFZ w niektórych placówkach terminy mogą wydłużyć się do ponad roku.
Najdokładniejsze dane znajdują się na portalu 'Informator o Terminach Leczenia' (terminyleczenia.nfz.gov.pl). Możesz tam sprawdzić czas oczekiwania w dowolnym mieście w Polsce.
Tak, na mocy dyrektywy transgranicznej pacjent może wykonać zabieg w Czechach i ubiegać się o zwrot kosztów od NFZ. Refundacja obejmuje kwotę, jaką Fundusz płaci polskim szpitalom za taki sam zabieg.
Obecnie polskie prawo nie pozwala na dopłatę do soczewki premium w ramach zabiegu finansowanego przez NFZ. Pacjent musi wybrać albo standardową soczewkę sferyczną na NFZ, albo pełnopłatny zabieg prywatny.